შუამთის ტბა (შარეყაულთან)

შუამთის ტბა, რომელიც ისტორიულად შარეყაულთანის სახელით არის ცნობილი, სეზონური ალპური წყალსატევია კახეთში, გომბორის ქედის აღმოსავლეთ ნაწილში. ზღვის დონიდან 2100 მეტრზე მეტ სიმაღლეზე მდებარე ეს მწირწყლიანი ქვაბული ძირითადად ზამთრის თოვლის დნობისა და გაზაფხულის ნალექების ხარჯზე ივსება. დიდი კავკასიონის მუდმივი ტბებისგან განსხვავებით, ზაფხულის ცხელ თვეებში მისი წყლის დონე საგრძნობლად იკლებს და აშიშვლებს ნოყიერ საძოვრებს, რომლებსაც ადგილობრივი მწყემსები თაობების განმავლობაში იყენებდნენ.

გეოგრაფიული მდებარეობა და ლანდშაფტი

ტბა მდებარეობს გომბორის ქედის მაღალმთიან ზონაში, რომელიც წარმოადგენს მთავარ წყალგამყოფს იორისა და ალაზნის მდინარეთა აუზებს შორის. მიმდებარე ლანდშაფტი ხასიათდება ფართო სუბალპური მდელოებითა და წიფლის ხელუხლებელი ტყეებით, რომლებიც ფარავს ქვედა კალთებს. ვინაიდან წყალსატევი მთლიანად დამოკიდებულია ატმოსფერულ ნალექებსა და სეზონურ თოვლზე, მისი ზედაპირის ფართობი და სიღრმე წლის განმავლობაში მკვეთრად იცვლება — მაქსიმუმს გაზაფხულის ბოლოს აღწევს, ხოლო ზაფხულში თანდათან შრება.

საძოვრების მნიშვნელობა და კულტურული მემკვიდრეობა

საუკუნეების განმავლობაში, ამ სეზონური ტბის გარშემო არსებული მაღალმთიანი მასივები კახეთში ტრადიციული მეცხვარეობის მნიშვნელოვან ნაწილს შეადგენდა. ბარის რეგიონებიდან წამოსული მწყემსები ყოველ ზაფხულს მიერეკებოდნენ ფარებს ამ ალპურ საძოვრებზე გომბორის ქედის ისტორიული ბილიკების გავლით. ტერიტორიიდან იშლება შთამბეჭდავი ხედები ალაზნის ველსა და აღმოსავლეთ კავკასიონის მწვერვალებზე, რის გამოც ეს ადგილი მუდამ იპყრობდა შიდა და გარე კახეთს შორის მოგზაურთა ყურადღებას.