გრიგოლ ფერაძის სახლ-მუზეუმი

წმინდა გრიგოლ ფერაძის სახლ-მუზეუმი მდებარეობს კახეთში, გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბაკურციხეში. ეს საგანმანათლებლო და კულტურული კერა ეძღვნება მე-20 საუკუნის ერთ-ერთი ყველაზე თვალსაჩინო ქართველი თეოლოგის, ისტორიკოსისა და ფილოლოგის ხსოვნას. არქიმანდრიტი გრიგოლ ფერაძე იყო უდიდესი ინტელექტუალი, რომელმაც სიცოცხლე ევროპულ მეცნიერებასა და ძველი ქართული ხელნაწერების კვლევას მიუძღვნა. საქართველოს მართლმადიდებლურმა ეკლესიამ იგი წმინდანად შერაცხა მას შემდეგ, რაც მეორე მსოფლიო ომის დროს ოსვენციმის საკონცენტრაციო ბანაკში სხვისი სიცოცხლის გადასარჩენად საკუთარი თავი გაწირა.

გრიგოლ ფერაძის მოღვაწეობა და მემკვიდრეობა

გრიგოლ ფერაძე დაიბადა 1899 წელს ბაკურციხეში, სასულიერო პირის ოჯახში და ბავშვობა აღმოსავლეთ საქართველოს ამ ისტორიულ სოფელში გაატარა. თბილისის სასულიერო სემინარიის შემდეგ მან სწავლა ბერლინში, პარიზსა და ბონში გააგრძელა, სადაც მიიღო ფილოსოფიის დოქტორის ხარისხი. როგორც მეცნიერმა, მან აღმოაჩინა და თარგმნა უამრავი ძველი ქრისტიანული ტექსტი, რითაც დასავლურ აკადემიურ წრეებს ქართული კულტურის სიმდიდრე გააცნო. 1931 წელს მან ბერად აღკვეცა მიიღო და მოგვიანებით ვარშავის უნივერსიტეტის პატროლოგიის პროფესორი გახდა. ფაშისტური ოკუპაციის პერიოდში პოლონეთში მისი ჰუმანიტარული საქმიანობა და ადამიანების დახმარება დაპატიმრებისა და მოწამეობრივი სიკვდილის მიზეზი გახდა.

მემორიალური სახლი და ექსპოზიცია

მუზეუმი განთავსებულია ტრადიციულ კახურ სახლში, სადაც ფერაძეების ოჯახი ცხოვრობდა. ნაგებობა კარგად ასახავს მე-19 საუკუნის მიწურულის პროვინციული სასულიერო პირის ოჯახის მოკრძალებულ ყოფასა და გარემოს. საგამოფენო სივრცეში დაცულია იშვიათი პირადი ნივთები, საარქივო ფოტოები, მისი თეოლოგიური ნაშრომების ასლები და წერილები, რომლებიც გვიჩვენებს მის სამეცნიერო გზას გერმანიაში, საფრანგეთსა და პოლონეთში. სახლის მყუდრო ეზო, რომელიც მრავალწლოვანი ხეებითაა დაჩრდილული, მნახველს საშუალებას აძლევს იგრძნოს ის გარემო, სადაც მომავალი დიდი მოაზროვნე იზრდებოდა.