დარჩეთის შროშანაულის საყდარი

დარჩეთის შროშანაულის საყდარი მცირე შუა საუკუნეების დარბაზული ეკლესიაა გურჯაანის მუნიციპალიტეტის დასავლეთ კიდეზე, კახეთში. ვენახებსა და დაბალ ბორცვებს შორის მდებარე ძეგლი მშვიდი გაჩერებაა მათთვის, ვისაც აინტერესებს ადრეული საეკლესიო არქიტექტურა და სოფლის ცხოვრება.

ისტორიული კონტექსტი და მნიშვნელობა

ადგილობრივი წყაროები ეკლესიას VIII–IX საუკუნეებით ათარიღებენ, შემდგომი გადაკეთებებით. ის მიეკუთვნება იმ მოკრძალებულ სოფლის სალოცავებს, რომლებიც აღმოსავლეთ საქართველოს სასოფლო თემებს ემსახურებოდა. ძეგლი უკავშირდება გიოაანთ ხოდაბუნის ისტორიულ არეალს, სადაც არქეოლოგიური ნაშთები გვიან ანტიკური ხანიდან უწყვეტ გამოყენებაზე მიუთითებს. სახელწოდება შროშანაული ადგილობრივ ტრადიციას გამოხატავს.

არქიტექტურა და დეტალები

ნაგებობა ერთნავიანი დარბაზია ადგილობრივი ქვითა და კირის ხსნარით ნაგები. ყურადღება მიაქციეთ:

• მარტივ სწორკუთხა გეგმას აღმოსავლეთით ნახევარწრიული აფსიდით.
• ვიწრო თაღოვან სარკმლებს, რომლებიც ინტერიერს გრილს ტოვებს.
• არათანაბარ წყობას, რაც რამდენიმე სამშენებლო ფაზას აჩვენებს.
• დაბალ გალავანსა და საფლავის ქვებს ეზოში. ინტერიერში ბათქაშის კვალია შემორჩენილი, ფართო მოხატულობა არ არის.

ვიზიტორთა ინფორმაცია და როგორ მივიდეთ

ეკლესია დგას სოფელ დარჩეთის განაპირას, გურჯაანიდან დაახლოებით 10 კმ-ით ჩრდილო-დასავლეთით. გურჯაანი–დარჩეთის გზა მოასფალტებულია და სედანითაც მისასვლელია. ბოლო 200–300 მ სოფლის შესახვევია; მანქანა დატოვეთ კიდეში და 3–5 წუთი ფეხით იარეთ. ტერიტორია ღიაა, ბილეთი არ არის.

პრაქტიკული რჩევები პატივისცემით სტუმრობისთვის

• ჩაიცვით მოკრძალებულად: მხრები და მუხლები დაფარული, თავზე ქუდი მოიხსენით.
• დაიცავით სიჩუმე და ნუ ივლით საფლავის ფილებზე.
• ფოტოსთვის საუკეთესო შუქია დილით ან გვიან შუადღეს.
• ზაფხულში წაიღეთ წყალი; ინფრასტრუქტურა არ არის.
• სტუმრობისთვის ხელსაყრელია გაზაფხული და შემოდგომა.

ხშირად დასმული კითხვები

მოქმედია ეკლესია?

დროდადრო ტარდება ადგილობრივი წირვა. დახურულობისას ეზოს და ექსტერიერის დათვალიერება მაინც შეიძლება.

შეიძლება სედანით მისვლა?

დიახ. მისასვლელი გზა ასფალტია. წვიმის შემდეგ შესახვევი შეიძლება დარბილდეს, მაგრამ ფეხით სავალია.

რამდენი დროა საჭირო?

30–45 წუთი საკმარისია ეკლესიისა და ეზოს მოსავლელად.

რა ვნახოთ ახლოს

• გურჯაანის ყველაწმინდა, VIII საუკუნის ორგუმბათიანი ტაძარი, 10 კმ სამხრეთ-აღმოსავლეთით.
• ჩერემის ისტორიული არეალი ადრეული შუა საუკუნეების ნაშთებით, დაახლ. 15 კმ ჩრდილოეთით.
• გურჯაანის მარნები და საოჯახო მეღვინეობები დეგუსტაციისთვის.