აბლარის ეკლესია

სამცხე-ჯავახეთის მაღალმთიანეთში, მდინარე ფარავნის ხეობასთან მდებარე აბლარის ეკლესია შუა საუკუნეების სოფლის ცხოვრების მნიშვნელოვანი მოწმეა. მიუხედავად იმისა, რომ დღეს აქ მხოლოდ ნანგრევებია შემორჩენილი, ეს ქვის ნაგებობა ზუსტად ასახავს იმ პერიოდის რეგიონულ არქიტექტურულ სტილსა და სულიერ გარემოს.

არქიტექტურა და მშენებლობა

ტაძარი წარმოადგენს დარბაზული ტიპის ნაგებობას, რაც X-XII საუკუნეების საქართველოსთვის დამახასიათებელი გავრცელებული ფორმაა. მშენებლებმა გამოიყენეს ადგილობრივი ვულკანური ქვა, რომლის დამუშავებაც იმდროინდელი ოსტატების მაღალ კვალიფიკაციაზე მიუთითებს. ნაგებობის გეგმა მოიცავს მართკუთხა ნავსა და ნალისებრი მოხაზულობის აღმოსავლეთ აფსიდს. კონსტრუქციის სიმარტივე და სიმტკიცე პირდაპირ კავშირშია იმ რთულ კლიმატურ პირობებთან, რაც ჯავახეთის პლატოზეა დამახასიათებელი.

ისტორიული მნიშვნელობა და დასახლება

აბლარის ნასოფლარი, სადაც ეკლესია მდებარეობს, წარსულში მჭიდროდ დასახლებული და ეკონომიკურად აქტიური პუნქტი იყო. ეკლესიის გარშემო გაფანტული ქვის ნაშთები ადასტურებს, რომ აქ ცხოვრება საუკუნეების განმავლობაში მიედინებოდა. ძეგლის შესწავლა გვაძლევს საშუალებას, დავინახოთ, როგორ ახერხებდნენ შუა საუკუნეების ქართველები რთულ რელიეფსა და მკაცრ გარემოში რელიგიური და საცხოვრებელი სივრცეების შექმნას.