მარტვილის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი

ქალაქის ცენტრში მდებარე მარტვილის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი წარმოადგენს უმნიშვნელოვანეს კერას, რომელიც დასავლეთ საქართველოს უძველეს ცივილიზაციებსა და თანამედროვეობას აკავშირებს. სანამ მოგზაურები უშუალოდ ბუნებრივ ღირსშესანიშნაობებს მოინახულებდნენ, ამ კულტურულ საგანძურში შეჩერება აუცილებელია მხარის ისტორიული კონტექსტის გასაგებად. მუზეუმში დაცულია რეგიონული არქეოლოგიური გათხრების შედეგად აღმოჩენილი ათასობით ფიზიკური არტეფაქტი, რომლებიც ასახავს ადამიანის ცხოვრების კვალს აბაშის მდინარის აუზსა და ფართო სამეგრელოს ტერიტორიაზე ადრეული ბრინჯაოს ხანიდან გვიან შუა საუკუნეებამდე.

არქეოლოგიური საფუძვლები და რეგიონის ანტიკური ხანა

არქეოლოგიური კოლექცია მოიცავს თავდაცვით შეიარაღებას, სამუშაო იარაღებსა და საყოფაცხოვრებო ნივთებს, რომლებიც კოლხური ცივილიზაციის განვითარების ეტაპებს ასახავს. ბრინჯაოს ცულები, შუბისპირები და დახვეწილი კერამიკის ფრაგმენტები ადასტურებს დასავლეთ საქართველოში ლითონის დამუშავების მაღალ დონეს ძვ. წ. II-I ათასწლეულებში. ნუმიზმატიკურ დარბაზში წარმოდგენილი კოლხური თეთრი, რომაული, ბიზანტიური და ქართული მონეტები ნათლად მიუთითებს იმ სავაჭრო გზებზე, რომლებიც სამეგრელოს აკავშირებდა ხმელთაშუაზღვისპირეთისა და აღმოსავლეთის მსხვილ ეკონომიკურ ცენტრებთან.

ჭყონდიდის კულტურული მემკვიდრეობა და მეგრული ყოფა

მუზეუმის მნიშვნელოვანი ნაწილი ეთმობა რეგიონის საეკლესიო ისტორიას, რომლის მთავარი საყრდენიც ჭყონდიდის საკათედრო ტაძარი იყო. ლიტურგიკული ხელნაწერები, შუა საუკუნეების ხატები და საეკლესიო სამოსის ფრაგმენტები გადმოსცემს ჭყონდიდელი მღვდელმთავრების დიდ სულიერ და პოლიტიკურ გავლენას, რომლებიც ისტორიულად საქართველოს მეფეების მწიგნობართუხუცეს-ჭყონდიდლის მაღალ თანამდებობას იკავებდნენ. ეთნოგრაფიული ექსპოზიცია კი რეალისტურად ასახავს ტრადიციულ მეგრულ ყოფას; აქ ნახავთ ხეზე კვეთის ნიმუშებს, ოდა-სახლის არქიტექტურულ დეტალებს, ვერცხლის ჭურჭელსა და გამორჩეულ ქსოვილებს, რომლებიც ფეოდალური ხანის ყოველდღიურობას განსაზღვრავდა.