ფოთის დავით აღმაშენებლის სახელობის საკათედრო ტაძარი

ფოთის ღვთისმშობლის მიძინების სახელობის საკათედრო ტაძარი, რომელიც ასევე ცნობილია როგორც დავით აღმაშენებლის სახელობის ტაძარი, გამორჩეული მონუმენტური ნაგებობაა კოლხეთის დაბლობის ფონზე. მე-20 საუკუნის დასაწყისში აგებული ეს დიდებული ტაძარი მკვეთრად განსხვავდება შუა საუკუნეების ტრადიციული ქართული საეკლესიო არქიტექტურისგან, რადგან მისი დიზაინი განზრახ იმეორებს კონსტანტინოპოლის აია-სოფიას ნეო-ბიზანტიურ ფორმებს. საპორტო ქალაქის ცენტრში მდებარე ტაძარი მნიშვნელოვან კულტურულ და სულიერ კერას წარმოადგენს.

ნეო-ბიზანტიური არქიტექტურის ისტორია

ტაძრის მშენებლობას საფუძველი ჩაეყარა 1906 წელს, ქალაქის ცნობილი მოღვაწის, ნიკო ნიკოლაძის ინიციატივითა და ხელშეწყობით. პროექტის ავტორები არიან არქიტექტორები ალექსანდრ ზელენკო და რობერტ მარფელდი. ფოთის ჭაობიანი და ნოტიო ნიადაგის გათვალისწინებით, მშენებლობისას იმ დროისთვის ინოვაციური ტექნოლოგია — რკინაბეტონის კონსტრუქცია გამოიყენეს. ტრადიციული თლილი ქვის ნაცვლად, აქ აქცენტი გაკეთდა გრანდიოზულ ცენტრალურ გუმბათზე, ნახევარწრიულ აფსიდებსა და მრავალსაფეხურიან თაღებზე.

ინტერიერის სივრცე და აღორძინება

ტაძრის შიდა სივრცე დაპროექტებულია ისე, რომ მაქსიმალურად აღიქვამს ბუნებრივ განათებას, რომელიც გუმბათის ძირში არსებული მრავალრიცხოვანი სარკმლიდან მოედინება. საბჭოთა პერიოდში ტაძარმა ფუნქცია დაკარგა და ათწლეულების განმავლობაში აქ თეატრი ფუნქციონირებდა. 2005 წელს ნაგებობა საქართველოს სამოციქულო ავტოკეფალურ მართლმადიდებელ ეკლესიას დაუბრუნდა. მასშტაბური რესტავრაციის შედეგად გამაგრდა საძირკველი, განახლდა ფრესკები და ტაძარს სრულიად დაუბრუნდა პირვანდელი სულიერი დანიშნულება.