ჭოხულდის მაცხოვრის ეკლესია (ლაჰილ ვრი)

ჭოხულდის მაცხოვრის ეკლესია, რომელსაც ადგილობრივები სვანურ ენაზე ლაჰილ ვრის უწოდებენ, მდებარეობს მულხრის ხეობის მაღალმთიან ქედზე, მესტიის მუნიციპალიტეტში. ზემო სვანეთის ამ ისტორიულ ძეგლს განსაკუთრებული ადგილი უკავია რეგიონის კულტურულ მემკვიდრეობაში. ეს შუა საუკუნეების დარბაზული ტაძარი წარმოადგენს თემური არქიტექტურის ბრწყინვალე ნიმუშს, რომელიც ადგილობრივი მოსახლეობის ძალისხმევითა და სახსრებით შენდებოდა სამეფო კარის პირდაპირი მონაწილეობის გარეშე.

შუა საუკუნეების არქიტექტურა და ადგილობრივი კირქვა

ეკლესია დათარიღებულია X-XII საუკუნეებით და წარმოადგენს კლასიკურ სვანურ დარბაზულ ნაგებობას. მშენებლობისას გამოყენებულია უხეშად გათლილი ადგილობრივი კირქვის ბლოკები. სქელი და მასიური კედლები სპეციალურად იყო გათვლილი მკაცრი ალპური ზამთრისა და სეისმური აქტივობის გასაძლებლად. ბარის მდიდრულად მოჩუქურთმებული ტაძრებისგან განსხვავებით, ლაჰილ ვრისის ფასადი უკიდურესად ასკეტურია და ბუნებრივად ერწყმის კავკასიონის კლდოვან ლანდშაფტს.

ინტერიერის ფრესკები და კულტურული მნიშვნელობა

ტაძრის მცირე ზომის, მყუდრო ინტერიერში შემორჩენილია სვანური მონუმენტური ფერწერის უნიკალური ნიმუშები. შუა საუკუნეების ფრესკებზე გამოსახულია ბიბლიური სცენები, რომლებიც შესრულებულია მთიელებისთვის დამახასიათებელი ექსპრესიული სტილითა და ნატურალური მინერალური საღებავებით. საუკუნეების განმავლობაში ჭოხულდის ეკლესიაში ინახებოდა ძვირფასი ჭედური ხატები, ვერცხლის საპროცესიო ჯვრები და ხელნაწერი სახარებები, რომლებსაც ადგილობრივი თემი განსაკუთრებული პასუხისმგებლობითა და მკაცრი წესების დაცვით უფრთხილდებოდა.