მაშინ, როდესაც შიდა ქართლის სტუმრების უმეტესობა ყურადღებას მხოლოდ ატენის სიონზე ამახვილებს, ტანას ხეობის სიღრმეები გაცილებით ძველ და მშვიდ სამყაროს ინახავს. მდინარე ტანას ზემო წელში, პატარა სოფელ ბნავისის მახლობლად, ბნავისის სამების ეკლესია მწვანე ფერდობზე დგას, ტურისტული მარშრუტების მიღმა. ეს შუა საუკუნეების ნაგებობა სოფლის ტრადიციული არქიტექტურის ნიმუშია, რომელიც საუკუნეების განმავლობაში ატენის ხეობის იზოლირებულ გარემოში ადგილობრივი მოსახლეობის მთავარ სულიერ საყრდენს წარმოადგენდა.
შუა საუკუნეების არქიტექტურა და ადგილობრივი ოსტატობა
ბნავისის სამების ეკლესია მიეკუთვნება დარბაზული ეკლესიის ტიპს, რაც შუა საუკუნეების საქართველოს სოფლებისთვის ყველაზე დამახასიათებელი სტილი იყო. რეგიონული, საუკუნეების განმავლობაში გამოფიტული ქვით ნაშენი ერთნავიანი სტრუქტურა მონუმენტური მასშტაბების ნაცვლად აქცენტს სიმარტივესა და კონსტრუქციულ სიმტკიცეზე აკეთებს.
- ქვის წყობის ტექნიკა: ფასადებზე გამოყენებულია უხეშად დამუშავებული ადგილობრივი ქვა. ეს აჩვენებს ადგილობრივი კალატოზების პრაგმატულ მიდგომას, რომლებიც მასალას უშუალოდ ხეობის კალთებზე მოიპოვებდნენ.
- კავშირი გარემოსთან: დიდებული სამეფო ტაძრებისგან განსხვავებით, ეს ეკლესია დაბალ ბორცვზეა განთავსებული და ორგანულად ერწყმის ტანას აღკვეთილის ლანდშაფტს, რაც მის ფუნქციურ, სათემო დანიშნულებაზე მიუთითებს.
ტანას ხეობის ისტორიული კონტექსტი
მდინარე ტანას ხეობა ისტორიულად შიდა ქართლის ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს თავდაცვით და კულტურულ არტერიას წარმოადგენდა, რომელიც ბარის სავაჭრო გზებს მთიან უღელტეხილებთან აკავშირებდა. იმ დროს, როდესაც ცენტრალური კომპლექსები, როგორიცაა ატენის სიონი, სამეფო ოჯახის მფარველობით სარგებლობდნენ, პატარა სათემო სალოცავები, მაგალითად ბნავისის სამება, მტრის შემოსევების დროს ადგილობრივი მოსახლეობის თავშესაფარსა და კულტურულ კერას წარმოადგენდა.
შეფასებები
შეფასებისა და კომენტარის დასატოვებლად შედით სისტემაში. შესვლა
ჯერ არავის დაუტოვებია შეფასება. იყავით პირველი.