გარეტყე

გარეტყე აჭარის ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული და თვალწარმტაცი სოფელია, რომელიც ქედის მუნიციპალიტეტში, მერისის ადმინისტრაციულ ერთეულში მდებარეობს. ზღვის დონიდან 700 მეტრ სიმაღლეზე გაშენებული ეს დასახლება მერისის ხეობის ზედა ნაწილშია მოქცეული და სტუმრებს აჭარის მთიანეთის ულამაზეს პანორამულ ხედებს სთავაზობს. სოფლის სახელწოდება — „გარეტყე“ — პირდაპირ მიანიშნებს მის მდებარეობაზე: „გარე ტყე“, რაც მიუთითებს დასახლებაზე, რომელიც ტყის პირას ან მის გარეთა ნაწილშია გაშენებული.

ბუნება და გეოგრაფია

სოფელი გარეტყე გამოირჩევა მრავალფეროვანი რელიეფითა და ხელუხლებელი ბუნებით. აქაური ჰავა მთისა და ზღვის ჰაერის ნაზავია, რაც განსაკუთრებით სასარგებლოა ჯანმრთელობისთვის. სოფელი გარშემორტყმულია შერეული ტყეებით, სადაც ჭარბობს წიფელი, წაბლი და ნაძვი. გარეტყეს სიახლოვეს მდებარეობს მერისის ხეობის ერთ-ერთი მთავარი ღირსშესანიშნაობა — მერისის (ნამონასტრევის) ჩანჩქერი, რომელიც ტურისტების საყვარელი ადგილია.

სოფლიდან დაახლოებით 7 კილომეტრში მდებარეობს ნაქონაღვარის ალპური საძოვრები, რომელიც ზღვის დონიდან 1800 მეტრზეა. ეს ადგილი იდეალურია მათთვის, ვისაც მაღალმთიანი აჭარის პეიზაჟებით ტკბობა და ლაშქრობა იზიდავს.

მეფუტკრეობის უძველესი ტრადიცია

მერისის ხეობა, და კერძოდ გარეტყე, საუკუნეების მანძილზე ცნობილია მეფუტკრეობის ტრადიციებით. აქაური თაფლი გამორჩეული გემოვნური თვისებებითა და სამკურნალო თვისებებით ხასიათდება, რაც განპირობებულია ალპური და ტყის ყვავილების მრავალფეროვნებით. სოფელში დღემდე ინარჩუნებენ მეფუტკრეობის ძველ მეთოდებს, მათ შორის „ჯარას“ თაფლის წარმოებას, რაც ველური ფუტკრის მოშინაურების უძველეს ქართულ ტრადიციას წარმოადგენს. სტუმრებს საშუალება აქვთ თავად მიიღონ მონაწილეობა თაფლის დაწურვის პროცესში და გაეცნონ ამ რთულ, მაგრამ საინტერესო საქმიანობას.

კულტურა და ფოლკლორი

გარეტყეში სტუმრობისას შეუძლებელია გვერდი აუაროთ აჭარულ ფოლკლორს. მერისის ხეობა ცნობილია თავისი მუსიკალური ტრადიციებით, სადაც დღემდე ცოცხლობს მრავალხმიანი სიმღერები და ტრადიციული ცეკვები. ადგილობრივი მოსახლეობა დიდ ყურადღებას უთმობს ტრადიციული საკრავების, მაგალითად ჭიბონის, პოპულარიზაციას.

სოფლის კულტურული ცხოვრების განუყოფელი ნაწილია აჭარული სამზარეულო. გარეტყეში შეგიძლიათ დააგემოვნოთ ნატურალური პროდუქტებისგან დამზადებული კერძები: იახნი, ბორანო, სინორი და, რა თქმა უნდა, ადგილობრივი რძის პროდუქტები. აქაური მასპინძლობა განსაკუთრებულია — თითოეული ოჯახი მზადაა სტუმარს საკუთარი კულტურა და ყოველდღიურობა გაუზიაროს.

ტურისტული პოტენციალი

ბოლო წლებში გარეტყეში აქტიურად ვითარდება აგროტურიზმი და ეკოტურიზმი. სოფელში ფუნქციონირებს საოჯახო სასტუმროები და კოტეჯები, რომლებიც სტუმრებს სთავაზობენ კომფორტულ დასვენებას ბუნების წიაღში. განსაკუთრებით პოპულარულია „ხის სახლები“, საიდანაც ხეობის ულამაზესი ხედები იშლება.

ტურისტებისთვის ხელმისაწვდომია სხვადასხვა აქტივობები:

• საფეხმავლო ტურები ნაქონაღვარის მთისკენ;
• ცხენოსნობა და ველო-ტურები;
• კულინარიული მასტერკლასები;
• მეფუტკრეობის ტურები.

გარეტყე იდეალური ადგილია მათთვის, ვინც ეძებს სიმშვიდეს, სურს გაექცეს ქალაქის ხმაურს და შეიგრძნოს ნამდვილი, ავთენტური აჭარული სოფლის ცხოვრება.