გარდატენი

მდებარეობა და ბუნება

გარდატენი მდებარეობს გორის მუნიციპალიტეტში, ზღვის დონიდან დაახლოებით 700 მეტრ სიმაღლეზე. სოფელი გაშენებულია თრიალეთის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთებზე, თვალწარმტაცი მდინარე ტანის ხეობაში. ეს მხარე გამოირჩევა ზომიერად ნოტიო სუბტროპიკული კლიმატით, რაც მას განსაკუთრებულ მიმზიდველობას სძენს წელიწადის ნებისმიერ დროს. ხეობის რელიეფი და გარშემორტყმული მთები იცავს სოფელს ძლიერი ქარებისგან, ხოლო მზის სიმრავლე (წელიწადში 2200 საათზე მეტი) იდეალურ პირობებს ქმნის სოფლის მეურნეობისა და დასვენებისთვის.

ისტორიული მემკვიდრეობა

სოფლის ისტორია მჭიდროდ არის დაკავშირებული ატენის ისტორიულ მხარესთან, რომელიც შუა საუკუნეებში მნიშვნელოვან კულტურულ და პოლიტიკურ ცენტრს წარმოადგენდა. გარდატენის ერთ-ერთი უმთავრესი ღირსშესანიშნაობაა ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია, რომელიც გვიანფეოდალური ხანით თარიღდება. ტაძარი ნაგებია თლილი ქვიშაქვის კვადრებით და მის კედლებზე შემორჩენილია XII საუკუნის პალეოგრაფიული ნიშნების მქონე წარწერები. სოფლის სიახლოვეს მდებარეობს წედისის ციხე და ლეგენდარული ატენის სიონი, რაც გარდატენს ისტორიული ტურიზმის მოყვარულთათვის საინტერესო წერტილად აქცევს.

კულტურა და მეღვინეობა

გარდატენი და მთლიანად ტანის ხეობა საუკუნეების განმავლობაში განთქმული იყო თავისი ვენახებითა და უნიკალური ღვინოებით. სწორედ აქ იწარმოება ცნობილი "ატენური" – ნატურალურად შუშხუნა თეთრი ღვინო, რომელიც ქართული მეღვინეობის ერთ-ერთ მარგალიტად ითვლება. ადგილობრივი მოსახლეობა დღემდე ინარჩუნებს ვაზის მოვლისა და ქვევრში ღვინის დაყენების უძველეს ტრადიციებს. სოფელში ფუნქციონირებს საოჯახო მარნები, სადაც სტუმრებს შეუძლიათ დააგემოვნონ ნამდვილი ქართული პროდუქტი და გაეცნონ ქართული სუფრის კულტურას.

ტურისტული პოტენციალი

ბუნებრივი სილამაზისა და ისტორიული ძეგლების ერთობლიობა გარდატენს იდეალურ ადგილად აქცევს ეკო-ტურიზმისა და აგრო-ტურიზმისთვის. ვიზიტორებს საშუალება აქვთ:

• დაათვალიერონ უძველესი ტაძრები და ციხე-სიმაგრეები;
• მონაწილეობა მიიღონ რთველსა და ღვინის დეგუსტაციაში;
• დატკბნენ მდინარე ტანის ხეობის პეიზაჟებითა და საფეხმავლო ბილიკებით;
• გაეცნონ ადგილობრივ სამზარეულოსა და სტუმართმასპინძლობის ტრადიციებს.